Anasayfa

İletişim

Vergisozluk

MEVLÜT FİKİRLİ

   
   

   

Serbest Muhasebeci Mali Müşavir / Bağımsız Denetçi

   
           
 

A  B  C  Ç  D  E  F  G  H  I  İ  J  K  L  M  N  O  Ö  P  R  S  Ş  T  U  Ü  V  Y  Z

 

İhracat İstisnası

 

İhracat istisnasına ilişkin hükümlere KDV Kanununun 11 ve 12 nci maddelerinde yer verilmiş bulunmaktadır.

Öte yandan Kanunun;

- 30/a maddesinde, mükelleflerin, vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan KDV'den, vergiye tabi olmayan veya vergiden istisna edilmiş bulunan malların teslimi ve hizmet ifası ile ilgili alış vesikalarında gösterilen veya bu mal ve hizmetlerin maliyetleri içinde yer alan KDV'yi indiremeyecekleri, 

- 32 nci maddesinde, Kanunun 11 inci maddesi uyarınca vergiden istisna edilmiş bulunan işlemlerle ilgili fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen KDV'nin, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanacak KDV'den indirilebileceği, vergiye tabi işlemlerin mevcut olmaması veya hesaplanan verginin indirilecek vergiden az olması hallerinde indirilemeyen KDV'nin, Bakanlığımızca tespit edilecek esaslara göre bu işlemleri yapanlara iade edileceği

hükme bağlanmıştır.

 

İhracat teslimleri ve bu teslimlere ilişkin hizmetler, yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetler, serbest bölgelerdeki müşteriler için yapılan fason hizmetler ve karşılıklı olmak şartıyla uluslararası roaming anlaşmaları çerçevesinde yurt dışındaki müşteriler için Türkiye'de verilen roaming hizmetleri;

 

Katma değer vergisinden istisnadır.

 

(5838 Sayılı Kanunla 28/02/2009 tarihinden itibaran değişen fıkra)1. Bir teslimin ihracat teslimi sayılabilmesi için aşağıdaki şartlar yerine getirilmiş olmalıdır:

 a) Teslim yurt dışındaki bir müşteriye veya bir serbest bölgedeki alıcıya ya da yetkili gümrük antreposu işleticisine yapılmalı veya mallar yetkili gümrük antreposu işleticisine tevdi edilmelidir.

 b) Teslim konusu mal Türkiye Cumhuriyeti gümrük bölgesinden çıkarak bir dış ülkeye veya bir serbest bölgeye vasıl olmalı ya da yetkili gümrük antreposuna konulmalıdır. Teslim konusu malın ihraç edilmeden önce yurt dışındaki alıcı adına hareket eden yurt içindeki firmalar veya bizzat alıcı tarafından işlenmesi veya herhangi bir şekilde değerlendirilmesi durumu değiştirmez.

 

Yetkili gümrük antrepoları ile buralarda düzenlenmesi zorunlu belgeleri belirlemeye, konulacak malın cinsi ve miktarı ile bunların antrepoda bekleme sürelerine ilişkin olarak sınırlama getirmeye, Gümrük Müsteşarlığının görüşü alınmak suretiyle Maliye Bakanlığı yetkilidir.

Yetkili gümrük antrepolarının işleyişine ilişkin olarak bu fıkra uyarınca belirlenen esaslara uyulmaması halinde ziyaa uğratılan vergi, buna ilişkin olarak kesilecek ceza ve hesaplanacak gecikme faizinin ödenmesinden katma değer vergisi iadesi alanla birlikte antrepo işleticisi de müteselsilen sorumludur.

2. Yurt dışındaki müşteri tabiri; ikametgâhı, işyeri, kanunî ve iş merkezi yurt dışında olan alıcılar ile yurt içinde bulunan bir firmanın yurt dışında kendi adına müstakilen faaliyet gösteren şubelerini ifade eder. Bir hizmetin yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmet sayılabilmesi için aşağıdaki şartlar yerine getirilmiş olmalıdır.

a) Hizmetler yurt dışındaki bir müşteri için yapılmış olmalıdır.

b) Hizmetten yurt dışında faydalanılmalıdır.

3) Fason hizmetlerin serbest bölgelerdeki müşterilere yapılmış sayılması için aşağıdaki şartlar yerine getirilmiş olmalıdır.

a) Fason hizmet serbest bölgelerde faaliyet gösteren müşteriler için yapılmış olmalıdır.

b) Fason hizmetten serbest bölgelerde faydalanılmalıdır.

Katma Değer Vergisi Kanununun 12/1-b maddesine göre bir teslimin ihracat teslimi sayılabilmesi için teslim konusu malın Türkiye Cumhuriyeti gümrük hattından geçerek bir dış ülkeye vasıl olması gerekmektedir. Konuyla ilgili olarak yayımlanan 4 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinde; fiili ihracatın gümrük çıkış beyannamesinin ilgili gümrük idaresi tarafından tescil edilmesi ile gerçekleşmiş sayılacağı, fiili ihracat tarihinin ise bu beyannamelerin ön yüzünün üst orta bölümündeki tarih olacağı ifade edilmiştir.

Özellikle iç gümrüklerden yapılan ihracat işlemlerinde Tebliğde sözü edilen ön yüzün üst orta bölümündeki tarih ile malın gümrük hattını geçtiği tarih farklı olabilmektedir. Bu durum gözönüne alınarak 4 Seri No.lu Genel Tebliğin A/1 bölümünün 1. paragrafının "fiili ihracat tarihi ise bu beyannamelerin ön yüzünün üst orta bölümündeki tarihtir" ifadeli son cümlesi yürürlükten kaldırılmıştır.

Katma değer vergisi uygulamasında ihracat işleminin gerçekleştiği tarih, malın gümrük hattından geçtiği sırada çıkış gümrüğünce belirlenen ve gümrük çıkış beyannamesinin ilgili bölümünde belirtilen "Gümrük hattını çıkış tarihi" olacaktır.

Bu uygulama 1 Nisan 1986 tarihinden itibaren geçerli olacak, bu tarihe kadar yapılan ihracat işlemlerinde ise 4 Seri No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğine göre aşağıdaki şekilde işlem yapılacaktır.

 

1. Bilindiği üzere Türkiye'den ihracat, İhracat Rejimi Kararı ve Yönetmelikleri ile Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkındaki Kararlar ve bu kararlara ilişkin tebliğler ve talimatlar çerçevesinde yapılmaktadır. Söz konusu düzenlemelerde yer alan hükümlere göre fiili ihracat gümrük çıkış beyannamesinin ilgili gümrük idareleri tarafından tescil edilmesi ile gerçekleşmiş sayılmaktadır. Fiili ihracat tarihi ise bu beyannamelerin ön yüzünün üst orta bölümündeki tarihtir.

Diğer yandan, Türkiye'de ikametgahı, işyeri, kanuni ve iş merkezi bulunan firmaların yurt dışında iş yapmak için açmış bulundukları şube, büro temsilcilik, acentalık ve benzeri kuruluşlarında kullanmak veya satmak üzere yurt dışına çıkaracakları mallarla ilgili teslimler de ihracat niteliğindedir.*GÜNCELLİĞİ KALMAMIŞTIR.

2. İhracat istisnası uygulamasından sadece "ihracatçı"lar yararlanacaktır. İhracat Yönetmeliği uyarınca ihracatçı "İhracat Belgesi veya İhracat Belgesi ve Ruhsatnamesi'ni haiz olan ve ilgili diğer Kanunlara göre ihracat yapmasına bir engel bulunmayan gerçek veya tüzel kişi tacirlerdir." Yurt dışında inşaat, tesisat ve montaj işi alan müteahhitler de yurt dışına bir daha ülkeye geri getirmemek üzere götürdükleri makina, teçhizat, inşaat malzemeleri ve işçilerin ihtiyacı olan tüketim maddeleri nedeniyle ihracatçı olarak kabul edilmişlerdir.*GÜNCELLİĞİ KALMAMIŞTIR.

3. Katma Değer Vergisi Kanununun 1l. maddesinin 1/a fıkrasında ve 12. maddesinde düzenlenen ihracat istisnasından yararlanabilmek için istihsal vergisi uygulamasında olduğu gibi ihracattan önce vergi dairesine başvurulmasına ve herhangi bir belge verilmesine ve alınmasına gerek bulunmamaktadır.

4. Mal ve hizmet ihraç edilinceye kadar bu mal ve hizmetin meydana getirilmesi ile ilgili her türlü mal ve hizmet alımları katma değer vergisine tabi bulunmaktadır. Yani ihracat öncesi istisnası söz konusu değildir.

5. Kanunun 11 ve 32. maddelerinin birlikte incelenmesinden de anlaşılacağı üzere, mal ve hizmet ihracatında tam istisna uygulanmaktadır. Şöyleki, ihraç edilen mal ve hizmet dolayısıyla ödenecek katma değer vergisi Kanunda belirtilen kayıt ve şartlarla aranılmamaktadır. Ayrıca ihraç edilen mal ve hizmetin meydana getirilmesi ile ilgili her türlü mal ve hizmet alımları dolayısıyla yükleniIen katma değer vergisi, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanacak katma değer vergisinden indirilecek, indirim imkanının olmadığı hallerde de iade edilecektir.KDV iadesi işlemlerine ilişkin açıklama için tıklayınız

6. Kanunun 12. maddesi gereğince, bir teslimin ihracat teslimi sayılabilmesi için; teslimin yurt dışındaki bir müşteriye yapılması ve teslim konusu malın Türkiye Cumhuriyeti gümrük hattından geçerek bir dış ülkeye vasıl olması gerekmektedir. Buradaki "bir dış ülkeye vasıl olma" ifadesinden, malın gümrük hattımızı geçmesi anlaşılacaktır. Gümrük hattımızı geçen bir mal başka bir ülkeye ulaşmış sayılacaktır. Ayrıca, fatura ve belgelerin yurt dışındaki müşteri adına düzenlenmesi zorunludur. Teslim konusu malın ihraç edilmeden önce yurt dışındaki alıcı adına hareket eden yurt içindeki firmalar veya bizzat alıcı tarafından işlenmesi veya herhangi bir şekilde değerlendirilmesi halinde de ihracat istisnasından yararlanabilmek için malın Türkiye Cumhuriyeti gümrük hattından geçmesi şarttır. Bu durumda da yurt dışındaki alıcı adına hareket eden yurt içindeki ilgililere yapılan teslimler vergiye tabi olacak bunların yaptığı ihracat ise istisna kapsamına girecektir.

7. İstihsal vergisi uygulamasında, ihracat imalatçı veya müstahsil tarafından bizzat veya ihracatçı yahut komisyoncu vasıtasıyla kendi namına yapılabilmekte yahut mal memleket içinde ihracatla uğraşan bir tüccara satılarak onun tarafından doğrudan doğruya ihraç edilebilmekteydi. Katma değer vergisi uygulamasında ise doğrudan doğruya değilde aracı vasıtasıyla yapılan ihracatlarda, (ihracatçı sermaye şirketleri tarafından yapılan ihracatlar gibi) mükellefler tarafından ihraç kaydıyla da olsa bu aracı firmalara yapılan ve yukarıda açıklanan şartları taşıyan fiili ihracat istisnadan yararlandırılacaktır.  ( 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun geçici 4 üncü maddesi katma değer vergisi mükelleflerinin 31.12.1984 tarihi itibariyle stoklarında bulunan emtia için ödenen istihsal vergisinin ne şekilde işlem göreceğini hükme bağlamış ve buna ilişkin açıklamalara 7 Seri No’lu Kdv Genel Tebliğlerde açıklamalarda bulunulmuş ve güncelliği kalmamıştır.)  

8. Diğer taraftan, ihracat istisnası; malın satıldığı ve hizmetin ifa edildiği vergilendirme döneminde uygulanacak, başka bir deyişle ihraç edilen mal ve hizmet bedeli satışın yapıldığı ve hizmetin ifa edildiği vergilendirme dönemine ait beyannamede yer alan "Teslim ve hizmet işlemlerinin karşılığını teşkil eden bedel"den indirilecektir. Ayrıca ihracata ilişkin mal teslimi ve hizmet ifaları dolayısıyla düzenlenen fatura ve belgelerde katma değer vergisi tahakkuk ettirilmeyecek ve gösterilmeyecektir.

9. Vergi dairelerince gümrük çıkış beyannamesi örneklerinin ibrazı istenmeyecek, ancak ihraç edilen malların nevi, miktarı, bedeli ve çıkış gümrüğü ile gümrük çıkış beyannamesinin tarih ve no.sunu gösterir imzalı ve kaşeli bir liste beyannameye eklenecektir. Mükelleflerin defter ve yakıtlarında ihracat teslimleri ve hizmet ifaları açık bir şekilde gösterilecektir. Mükelleflerce malın ihraç edildiğine ilişkin gümrük çıkış beyannamesi örnekleri muhafaza edilecek ve bir inceleme talebinde ibraz edilecektir.

 

 Vergi indirimi:

İhraç edilen mal ve hizmetin meydana getirilmesi ile ilgili her türlü mal ve hizmet alımları dolayısıyla yüklenilen katma değer vergisi, ihracat teslimlerinin yapıldığı ve hizmetin ifa edildiği vergilendirme döneminde yapılan vergiye tabi işlemler (Yurt içi mal teslimleri ve hizmet ifası gibi) üzerinden hesaplanacak katma değer vergisinden indirilecektir. Vergilendirme dönemi itibariyle indirilemeyen katma değer vergisi, Kanunun 32. maddesi gereğince iade konusu olacaktır.Bu uygulamanın ihraç edilen mal ve hizmetin meydana getirilmesiyle ilgili her türlü mal ve hizmet alımları ile ihracat teslimleri ve hizmet ifasının aynı sürede gerçekleşmesi halinde söz konusu olacağı açıktır. Mal ve hizmet alımları ile ihracat teslimleri ve hizmet ifasının ayrı ayrı vergilendirme dönemlerinde gerçekleşmesi halinde ise, söz konusu alımlar dolayısıyla yüklenilen katma değer vergisinin ihracat teslimlerinin yapıldığı veya hizmetin ifa edildiği vergilendirme dönemi beklenmeden Kanunun vergi indirimine ilişkin hükümleri çerçevesinde indirilebileceği tabiidir.

Kdv İade Taleplerinin Elektronik Ortamda Verilmesi 

 

27.01.2010 tarih ve 53 seri nolu Katma Değer Vergisi Sirküleri ile; KDV Kanununun (8/2), (9/1), (29/2) ve (32) nci maddelerinden kaynaklanan KDV iade taleplerinde, “indirilecek KDV listesi”, “yüklenilen KDV listesi” ve “satış faturaları listesi” ile iade için ibrazı istenilen durumlarda “gümrük (çıkış) beyannamesi listesi”nin elektronik ortamda alınması uygun görülmüştür. Konuya İlişkin açıklama için tıklayınız.

 

Kaynak.KDV Madde 11,12,5838 Sayılı Kanun,Tebliğ 19,4,9,Sirküler 60,53

 

         

 K.İhsaniyeMah.Hazım Uluşahin İş Merkezi B Blok Kat:4/410 Selçuklu/KONYA
Telefon: 0332 237 06 77 Faks : 0332 235 24 56 Gsm: 0532 764 93 75
Tüm Hakları Saklıdır

bilgi@vergisozluk.com
Yasal uyarı